Yke Haffmans liep een jaar lang met blote benen. Dat viel op en zo haalde de elfjarige uit het Friese dorp Hieslum dik vijfhonderd euro binnen. Ze doneerde die aan een klimaatproject in Siberie. Haar actie is ten einde. Maar nu, op een zaterdag in december, draagt Haffmans nog altijd een korte broek. Een lange zit haar niet lekker, bekent ze. ‘ Lange broeken vind ik irritant als ik ze een tijdje aan heb. Ik weet niet wat dat is.’ Koude benen heeft ze nooit, dat heeft ze van haar vader.

Van november 2018 tot december 2019 combineerde Haffmans haar voorkeur voor blote benen en een korte broek met een geldinzamelingsactie. Alleen op wintersport in Zwitserland ging de actie even op pauze. ‘Vanwege de veiligheid mag je niet skien in korte broek.’

Op het Jeugdjournaal zag ze al eens een jongen die voor een goed doel het hele jaar in korte broek bleef lopen. Haffmans deed dat voor het klimaat. Niet dat ze daar voortdurend mee bezig is, zoals Gretha Thunberg, maar ze denkt er wel over na. De zomers die steeds heter worden, de winters die zo weinig voorstellen dat de grootste koukleum ze haast wel kan doorkomen in korte broek. ‘De wereld vergaat langzamerhand. En we doen er veel te weinig aan.’

Yke Haffmans wilde geld inzamelen voor klimaatvluchtelingen. Daar zijn alleen, voor zover ze kon nagaan, nog geen specifieke hulporganisaties voor. Daarom veranderde het doel in een Siberisch project waar haar moeder over had gelezen in de krant. Wetenschappers in Siberie hebben iets bedacht om te voorkomen dat de permafrost daar – de bevroren veenlaag – niet smelt onder invloed van klimaatverandering. Als de permafrost ontdooit, legt haar vader uit, komt er methaangas vrij dat veel schadelijker is dan CO₂. Bovendien verzakken de steden. Door begrazing lijkt de laag beter bevroren te blijven. De Siberiers testen het idee uit met bizons, jaks, paarden en pony’s.

Zwarte broeken tot op de knie draagt ze het liefst, ze heeft er een hele stapel van. Zo’n meissie in een bermuda, weer of geen weer, valt op. Haffmans: ‘“Dat kind is gek”, riepen ze. Dan riep ik: “Ik doe het voor het goede doel.”’ Op school had ze posters opgehangen. Sommige kinderen doneerden hun zakgeld, ook onbekenden maakten geld over. Ze haalde 565 euro op. Papa heeft het bedrag een paar dagen geleden overgemaakt naar Siberie, in dollars. De onderzoeksleider mailde dat hij Yke ‘brave’ en ‘smart’ vond.

Wil ze niet gaan kijken waar haar gift beland is? Dan moet ze 12 duizend kilometer reizen naar een afgelegen natuurreservaat van 144 vierkante kilometer. Papa en mama hebben elk een elektrische auto, maar dat gaat toch wat te ver. Vliegen wil Yke liever niet meer. Het is ook wel goed zo, vindt ze. Haar actie heeft ze bewust niet op sociale media gezet. ‘Dit was leuk om te doen, maar het is niet dat ik bijzonder wil zijn. Ik hoef ook niet bekend te staan als dat meisje met die korte broek.’