Zelf luister ik het graag in de auto, of tijdens huishoudelijke taakjes. Vanzelf ontstaan verschillende categorieën: zo zijn er de luchtige podcasts voor onder het opruimen – daar kan ik wel een aantal woordjes van missen – en de podcast waar ik van kan leren voor in de auto.

De tip die ik jullie mee wil geven is er niet per se een voor de ontspanning en heeft ook in eerste instantie niet zoveel met Noorderbreedte te maken. Het betreft de Podcast Opgejaagd van Jennifer Pettersson. Maar wat mij betreft is het een podcast waar iedereen tenminste één aflevering van moet luisteren.
In de podcast onderzoekt Pettersson het Nederlandse schoolsysteem. Een systeem dat voor ons heel normaal voelt, maar dat voor haar, afkomstig uit Zweden, helemaal niet zo vanzelfsprekend is. Nu haar dochters in de schoolgaande leeftijd komen, merkt ze dat ze helemaal niet blij worden van school. Ze vraagt zich af wat er eigenlijk in het klaslokaal afspeelt, nadat we onze kinderen daar hebben afgezet.
De antwoorden die ze vindt zijn misschien niet per se nieuw, maar omdat je het het letterlijk hoort gebeuren komt het veel harder binnen. Je hoort hoe kleuters een uur in een kring stil moeten blijven zitten en hoe er naar ze gesnauwd wordt als ze te veel wiebelen. Je hoort hoe elke klas wel tien kinderen heeft met een diagnose, van dyslexie tot ADHD. En dat kinderen die te druk zijn niet meer terug mogen naar school tot ze Ritalin krijgen. Je hoort hoe kinderen in groep drie te horen krijgen dat ze maar van alle clubjes af moeten omdat ze nu binnen drie maanden moeten leren lezen en schrijven en ook nog rekenen. De stress die ik voelde tijdens het luisteren van de podcast, is de stress die veel kinderen elke dag op school ervaren.
Deze serie laat bij uitstek zien waarom een podcast zo’n bijzonder medium is. Ik heb aardig wat artikelen gelezen over schoolsystemen, en hoe ze soms wel en soms niet werken. Ik zie leraren protesteren. Maar Petterson neemt je mee het klaslokaal in. Je hoort wat er gebeurt en je kunt er niet meer onderuit.
Ook als je niet geïnteresseerd bent in het onderwijs of geen kinderen hebt is deze podcast een aanrader. Het legt namelijk een groter probleem bloot. Bijna iedereen die in de podcast voorkomt baalt van het systeem. Zelfs de psychiater die de Ritalin voorschrijft omdat kinderen anders niet meer terug naar school mogen, staat er niet achter. Toch doet ze het: ‘Want het is het nou eenmal het systeem.’
Na het luisteren van de podcast ben ik hier bij mij zelf op gaan letten. Hoe vaak doe ik dingen waar ik niet achter sta, met de reden ‘het is nou eenmaal zo?’ Pas als we daarmee stoppen kan er echt iets veranderen. Of het nu gaat om school, waar we onze boodschappen doen, waar we op vakantie gaan of hoe we met andere om ons heen omgaan. Als we niet de verantwoordelijkheid nemen voor ons eigen gedrag, gaat er nooit iets veranderen. Het systeem heeft alleen macht, als wij het die macht geven.