Juist nu de tractoren over de snelweg razen en afgeven op het werk van wetenschappers, is het een goed moment om naar het Natuurmuseum Fryslan te gaan en de beelden op je in te laten werken. Tot 5 januari 2020 is daar een tentoonstelling met werk van Eddo Hartmann. Hij fotografeerde in opdracht van Noorderlicht en de Rijksuniversiteit Groningen wetenschappers ‘aan het werk’ – u zag er in de eerste Noorderbreedte van 2019 al een voorproefje van. 

De onderzoekers bestuderen hoe ecosystemen, landbouw, natuur en landschap werken. Ze meten bijvoorbeeld het aantal insecten en vogels en op de foto’s blijkt wat een monnikenwerk dat is. Je leest uit het beeld: deze wetenschappers zijn integer. Ook de boeren die in beeld komen zijn serieus bezig om de natuur meer ruimte te geven op hun bedrijf. Succesvol boeren is gebaat bij biodiversiteit op, rond en in het land, zo toont akkerbouwer Peter Harry Mulder. Hij experimenteert met proefveldjes en een groenstrook midden over een akker. De onderzoekers meten het effect daarvan op het gewas en de natuur. Zo ontdekken ze samen wat wel en wat niet bijdraagt aan natuurinclusievere landbouw.

Eddo Hartmann licht de meet- en proefopstellingen heel bijzonder uit waardoor niet alleen de schoonheid van het landschap en de intensiteit van het onderzoek naar voren komen, maar ook duidelijk wordt wat een sisyphusarbeid het is om de natuurontwikkeling te meten en te volgen. Wetenschappers wijden hun leven eraan om exact in beeld te brengen hoe biodiversiteit zich ontwikkelt – en vaak is dat een hard dalende lijn naar beneden.

Toch zijn het hoopvolle beelden. Boeren helpen wetenschappers waarnemingen te doen en die helpen op hun beurt landbouwers om voedsel te verbouwen zonder de natuur schade toe te brengen. Samen weten ze steeds meer en maken ze de verarmde wereld weer wat biodiverser. Daarmee is de expositie een antidotum tegen de polariserende tractordrukte van de laatste weken.

Een groenstrook op het land van akkerbouwer Peter Harry Mulder. Deze keer niet aan de rand van een akker maar er midden op. Foto Eddo Hartmann
Foto Eddo Hartmann
Henk Folmer meet in welke mate intensieve landbouw leidt tot verschraling van de flora en fauna. Monocultuur is slecht voor het woonklimaat, recreatie en toerisme en uiteindelijk voor de landbouw zelf. Foto Eddo Hartmann